Eid mubarak is de groet die moslims elkaar wensen tijdens het offerfeest, ook wel Eid al-Adha genoemd. Het betekent zoveel als “gezegend feest” en wordt uitgesproken op een van de belangrijkste islamitische feestdagen van het jaar. Het offerfeest herdenkt hoe Ibrahim (in de Bijbel bekend als Abraham) bereid was zijn zoon te offeren voor Allah, en hoe Allah hem op het laatste moment tegenhield.
Het offerfeest valt elk jaar op een andere datum in de westerse kalender, omdat de islamitische kalender op de maankalender is gebaseerd. In 2027 valt Eid al-Adha op 16 mei. Elk jaar schuift de datum met ongeveer elf dagen op ten opzichte van het jaar ervoor.
Het verhaal achter het offerfeest
De kern van Eid al-Adha is het verhaal van Ibrahim. Volgens de islamitische overlevering kreeg hij van Allah de opdracht zijn zoon te offeren als teken van gehoorzaamheid en geloof. Ibrahim was bereid dat te doen, maar op het moment dat hij het wilde uitvoeren, stuurde Allah een ram als vervanger. Zijn zoon hoefde niet te sterven. Dit moment staat symbool voor totale overgave aan God, wat ook de letterlijke betekenis is van het woord “islam”.
Het verhaal lijkt sterk op het bijbelverhaal van Abraham en zijn zoon Isaak, maar in de islamitische traditie gaat het om de zoon Ismail. Over welke zoon het precies ging, verschillen de islamitische geleerden soms van mening, maar Ismail wordt in de meeste islamitische bronnen genoemd.
Zo wordt Eid al-Adha gevierd
Het offerfeest duurt officieel drie tot vier dagen. De viering begint op de ochtend van de eerste dag met een gezamenlijk gebed in de moskee of op een open plek buiten. Daarna vindt het rituele offer plaats. Een schaap, geit, koe of kameel wordt geslacht volgens islamitische regels. Het vlees wordt in drie delen verdeeld: een deel voor de familie zelf, een deel voor vrienden en buren, en een deel voor mensen die het financieel minder hebben.
Niet iedereen slacht zelf een dier. In veel westerse landen, waaronder Nederland, laten moslims het offeren over aan een erkend slachthuis, of ze dragen geld bij aan een organisatie die namens hen een dier slacht in een land waar dat meer gebruikelijk is. Dit is een praktische aanpassing die door veel islamitische geleerden als toegestaan wordt beschouwd.
Eid mubarak zeggen: hoe en wanneer
De groet “eid mubarak” wordt uitgewisseld op de ochtend van het feest, na het gebed. Je kunt hem zowel in het Arabisch als in het Nederlands gebruiken. Een veelgehoorde reactie is “mubarak alayk” (voor een man) of “mubarak alayki” (voor een vrouw), wat betekent “ook jou een gezegend feest”. In dagelijks gebruik zeggen veel mensen gewoon “eid mubarak” terug.
Naast “eid mubarak” hoor je ook wel “eid saeed”, wat “gelukkig feest” betekent. Beide groeten zijn gangbaar en worden door moslims wereldwijd gebruikt.
Wat het offerfeest betekent voor moslims in Nederland
Voor veel moslims in Nederland is het offerfeest een dag om familie te bezoeken, samen te eten en te bidden. Kinderen krijgen soms nieuwe kleding of cadeaus. Het is een feest van verbondenheid, dankbaarheid en delen. Vrienden en buren, ook niet-moslims, worden regelmatig uitgenodigd om mee te eten van het offervlees.
Het offerfeest is in Nederland geen officiële vrije dag, maar veel moslims vragen verlof aan om de dag te kunnen vieren. Op scholen en in bedrijven wordt steeds vaker rekening gehouden met deze feestdag.
Wil je een moslim vriend of collega feliciteren met het offerfeest, dan doe je dat met een eenvoudig “eid mubarak”. Dat is genoeg en altijd welkom.
